Kızıl Sincap

Giriş ve Biyocoğrafik Dağılım

Sciurus vulgaris (Kızıl sincap), Avrasya'nın ılıman ve kuzey orman kuşağı boyunca, İrlanda ve İngiltere'den başlayarak Avrupa'nın tamamı üzerinden Sibirya, Çin ve Japonya'nın kuzeyine kadar uzanan devasa bir Palearktik dağılıma sahip olan, kemiriciler takımının ağaçıl bir üyesidir. Kozalaklı ağaç tohumlarının temel besin kaynağı olması nedeniyle sarıçam, ladin ve göknar gibi iğne yapraklı ormanları birincil yaşam alanı olarak tercih etse de, meşe ve kayın gibi geniş yapraklı ağaçların bulunduğu karışık ormanlara ve hatta büyük kentsel parklara da uyum sağlayabilir. Ancak özellikle İngiltere ve İtalya gibi bölgelerde, Kuzey Amerika'dan insan eliyle getirilen istilacı boz sincap türünün rekabeti ve taşıdığı ölümcül sincap çiçek virüsü nedeniyle popülasyonları dramatik bir şekilde çöküş yaşamış ve bu bölgelerde yerini tamamen bu yabancı türe bırakarak dar ve izole ormanlık alanlara sıkışmıştır.

Morfolojik ve Anatomik Özellikler

Ağaçta yaşamaya kusursuz bir şekilde adapte olmuş, ince yapılı, uzun kuyruklu ve oldukça çevik bir morfolojiye sahiptir. Sırtı, başı ve bacakları genellikle parlak bir kızıl veya kahverengi tonundayken, karın bölgesi her zaman çevresiyle keskin bir kontrast yaratan temiz bir beyaz renktedir; ancak kış aylarında veya kuzey enlemlerdeki popülasyonlarda bu kızıl tüyler daha gri veya koyu renkli tonlara bürünebilir. Türün en karakteristik ve görsel açıdan en çekici anatomik özellikleri; kış aylarında belirginleşerek uzayan gösterişli kulak püskülleri ve daldan dala atlarken aerodinamik bir dengeleyici paraşüt görevi gören, vücudundan neredeyse daha uzun, olağanüstü gür ve fırça benzeri kuyruğudur. Arka bacakları ön bacaklarından çok daha uzun ve güçlüdür, ayak bilekleri ise ağaç gövdelerinden baş aşağı inebilmesini sağlayacak şekilde yüz seksen derece dönebilen olağanüstü bir eklem esnekliğine sahiptir.

Ekoloji ve Ekosistem Dinamikleri

Besin ağında ağaç kanopisinde ve orman tabanında beslenmeye özelleşmiş, tohum ağırlıklı bir hepçil strateji izleyen bu tür, diyetinin büyük bir kısmını çam kozalaklarının tohumları, meşe palamutları, fındık, ceviz, ağaç mantarları, orman meyveleri ve ilkbahar aylarında kuş yumurtaları ile yavru kuşlardan oluşturur. Kış uykusuna yatmayan bir tür olduğu için hayatta kalması tamamen sonbahar aylarında sergilediği tohum saklama ve istifleme davranışına bağlıdır; toprağa, ağaç kovuklarına veya kök aralarına gizlediği binlerce tohumun yerini mükemmel koku alma duyusu ve uzamsal hafızasıyla kışın kar altında bile bulabilir, ancak unuttuğu tohumlar çimlenerek ormanın doğal yollarla yenilenmesine hayati bir ekolojik katkı sağlar. Yuva mimarisi küre şeklindedir ve genellikle ağaç çatallarının arasına dallardan, yapraklardan ve yosunlardan ördükleri, içini yumuşak materyallerle döşedikleri ve dışarıdan bakıldığında büyük bir kuş yuvasını andıran korunaklı yapılar inşa ederek soğuktan ve yırtıcılardan korunurlar.